09 می 2019
جغرافیا جبر نیست

جغرافیا جبر نیست

اولین باری که واژه «جغرافیا» را با «جبر» پیوند زدند خیانت بزرگی به این علم کردند. آنهایی که خاورمیانه را «چاهک دنیا» اسم گذاشته‌اند و واژه «جهان سوم» را بکار می برند، تلویحا دارند از جغرافیا برداشت جبرگرایانه می کنند. اما هیچ جغرافیایی فرصت مطلق یا تهدید مطلق نیست. البته اگر از ماهی انتظار داشته باشید که از درخت بالا برود، همواره ناامید می شوید! اما در این صورت مشکل از انتظار شماست نه از ماهی. درک علت پدیده ها باید منجر به آزادی بیشتر شود نه افسردگی و جبر. وقتی میکروب را کشف کردیم، نام «جبر میکروبیولوژیک» بر آن نگذاشتیم. نیوتون نام قوانین خود را «جبر ترمودینامیک» نگذاشت. جغرافیای ایران هم مانند هر کشور دیگری، مجموعه‌ای از فرصتها و تهدیدها را می آفریند که انتظار بازی در خلاف جهت آن تنها به سرخوردگی و کینه منتهی می شود. قدم اول آن است که درک کنیم جغرافیا جبر نیست و هیچ کشوری شبیه کشور دیگر نیست حتی اگر همسایه باشند.